De Monday Circle, een permanent forum dat dient als platform voor het destilleren van privaat en publiek beleid, geleid door zijn missie als smeltkroes om waarheid en betekenis te onthullen, veranderde op 27 april in een stimulerende bijeenkomst in town hall-stijl met de geweldige Onderstaatssecretaris Claire Castro van het Presidential Communications Office (PCO) en Palace Press Officer (PPO) voor de regering van President Ferdinand "Bongbong" Marcos Jr. (PBBM).

Het voornaamste doel van de uitnodiging was om een eerstehandse update te krijgen over de voortgang van de regering bij het aanpakken van de verschillende kwesties die het land treffen, met name die voortvloeien uit de voortdurende VS-Israël-oorlog met Iran.  

Haar aanwezigheid bracht de bijeenkomst in beweging van opwinding. Maar voordat ze ver genoeg kon gaan om de actieplannen van de regering te bespreken om de financiële uitdagingen en potentiële economische problemen van de huidige crises aan te pakken, werd het tweemaandelijkse forum door haar stijl omgezet in een town hall-type bijeenkomst: het gesprek transformeerde in een tweerichtingsuitwisseling van ideeën bedoeld voor "de man zelf bij wie de verantwoordelijkheid ligt." Centraal in het gesprek stond hoe de sociale verbeteringsprogramma's van de overheid de algehele omstandigheden van de aanwezigen beïnvloeden.   

De sfeer van de bijeenkomst werd verder verhoogd door de opwindende nieuwsontwikkelingen die Dr. Guido David van OCTA Research bracht met betrekking tot hun meest recente landelijke enquêteresultaten voor de presidentsverkiezingen van 2028. 

Het veldwerk voor de Tugon ng Masa (TNM) presidentiële enquête werd uitgevoerd van 19 tot 25 maart 2026, met behulp van face-to-face interviews. In totaal werden 1.200 respondenten, 18 jaar en ouder, zowel mannen als vrouwen, geïnterviewd voor het onderzoek. De enquête heeft een foutmarge van ±3% bij een betrouwbaarheidsniveau van 95%. 

Bovendien hebben de subnationale schattingen van de enquête voor de betreffende geografische gebieden foutmarges van ±6% voor NCR, Balance Luzon, Visayas en Mindanao, ook bij een betrouwbaarheidsniveau van 95%. 

De enquêteresultaten, hoewel slechts een momentopname van het huidige publieke sentiment en nog geen basis voor het voorspellen van de verkiezingsuitslag, toonden een zorgwekkende daling voor Sara Duterte en een opwindende stijging in de cijfers van Leni Robredo voor de presidentsverkiezingen van 2028.

Aangekaarte kwesties

Over de "ayuda" (hulp) of sociale verbeteringsprogramma's, hoewel wereldwijd geprezen als een praktische oplossing om de armen in de samenleving te ondersteunen tijdens de huidige economische verschuiving, waren er bij de aanwezigen een overvloed aan vragen over hoe efficiënt en effectief ze worden uitgevoerd, en nog meer over het realiseren van hun uiteindelijke impact.  

Neem bijvoorbeeld het 4Ps of Pantawid Pamilyang Pilipino Program. Dit draait om het programma voor voorwaardelijke geldoverdrachten (CCT) dat verondersteld wordt gericht te zijn op langetermijnarmoedebestrijding. Het richt zich op gezondheid, voeding en onderwijs voor kinderen tussen de leeftijd van minder dan één tot 18 jaar. Voor 2026 is voorgesteld dat het programma P113 miljard ontvangt om ongeveer 4,4 miljoen huishoudens te ondersteunen.

Vervolgens is er het TUPAD of Tulong Panghanapbuhay sa Ating Disadvantaged/Displaced Workers. Dit biedt noodwerkgelegenheid aan ontheemde, onderwerkzame en seizoensarbeiders, variërend van minimaal 10 dagen maar niet meer dan 30 tot 90 dagen afhankelijk van de situatie. De begunstigden zijn verondersteld de informele sectorwerkers te zijn die getroffen worden door de huidige crises en de zich ontwikkelende economische verschuivingen. 

Er is ook het AKAP of Ayuda sa Kapos and Kita Program. De begunstigden zijn verondersteld de "bijna-armen" of laagverdieners te zijn die geen reguliere 4Ps-begunstigden zijn maar worden getroffen door stijgende grondstoffenprijzen zoals nu. Een ander programma is het Walang Gutom of Food STAMP Programma en het Sustainable Livelihood Program (SLP).

Bovendien zou de overheid deze programma's steeds meer integreren. Vanaf april worden 4Ps-begunstigden automatisch in aanmerking gebracht voor het Expanded Lifeline Rate (ELR), dat aanzienlijke kortingen van maximaal 100% op elektriciteitsrekeningen biedt voor huishoudens met laag verbruik.

Tijdens de hoorzitting van de Senaatscommissie voor Proactieve Respons en Toezicht voor Tijdige en Effectieve Crisisstrategie (PROTECT) op woensdag 29 april, gaf minister van het Department of Social Welfare Department (DSWD) Rex Gatchalian toe dat de overheid onlangs mogelijk ongeveer P2,7 miljard aan contante hulp heeft verloren aan "spookrijders" of "spookchauffeurs." 

Gatchalian merkte duplicaten en fouten op in de gegevens van begunstigden, met name voor de lijsten van potentiële begunstigden in de bezorgdienst-, motorfietstaxi- en transportnetworkservice (TNVS)-sectoren.  

Uiteindelijk is het gangbare verhaal tegen de "ayuda"-programma's gecentreerd op het gevoel dat deze subsidies een cultuur van bedelarij bevorderen of omgekeerd ijver ontmoedigen. Zoals gevoeld, leiden ze tot luiheid omdat deze geldtoelagen mensen onbedoeld kunnen demotiveren om formeel werk te zoeken. 

Om een veelvoorkomend probleem aan te halen onder de aanwezigen op de bijeenkomst: zij vinden het nu moeilijk om huishoudelijk personeel, persoonlijke chauffeurs of zelfs ongeschoolde arbeiders te vinden voor laagbetaald of seizoensgebonden handmatig werk, omdat sommige individuen de hulp boven fysiek veeleisend werk met vergelijkbaar loon kunnen verkiezen.

Erger nog, er is een groeiende wrijving vanuit "bijna-arme" groepen zoals bewakers en schoonmakers, die minimumloon verdienen maar niet in aanmerking komen voor 4Ps. Dit schept de perceptie dat degenen die "hard werken" minder worden ondersteund dan degenen die niet werken en hulp ontvangen.

Er is ook de groeiende indruk dat de hulp fungeert als tweesnijdend "zacht zwijnenvlees" of een instrument voor politiek patronage, waarbij begunstigden zich verplicht voelen om bepaalde leiders te steunen, waardoor de hulp verder wordt losgemaakt van het beoogde doel van economische empowerment. 

De brancheorganisaties van het midden- en kleinbedrijf (MKB) roepen ook om hulp om te voorkomen dat sommige regionale kantoren van het Bureau of Internal Revenue (BIR) hun gelederen overspoelen met machtigingsbrieven (LOAs) om op dit moment belastingcontroles uit te voeren. De industrie is een van de sectoren die al worstelen te midden van de huidige crises.

Hun situatie wordt verder bemoeilijkt door de stroom LOAs "met mondelinge advisering over de noodzaak van urgente afwikkeling van enkele belastingbetalingstekorten." Wat betekent dit? Waarom moet dit nu gebeuren, van alle tijden?

Op basis van wat er werd gedeeld, zou er een vergelijkbare verbinding kunnen zijn met de anomale praktijk die jaren geleden in het leger werd onthuld van het uitdelen van een "pasalubong" of "despedida" (al naar gelang het geval) in het licht van de hangende herplaatsingsplannen van de regering voor BIR-regionale functionarissen.  

Er is ook dit verzoek aan President Marcos van de Federatie van Filipijnse Industrieën (FPI) om overheidskantoren, agentschappen en door de overheid beheerde en -gecontroleerde bedrijven (GOCCs) te sturen om lokale producten te bevoordelen voor hun bevoorradingsvereisten.  

De overheid is de grootste enkele consument in het land. Toch, volgens FPI's voorzitter Emeritus, Dr. Jesus Lim Arranza, neigt het volume van overheidsinkooporders meer naar buitenlandse producten en leveranciers dan naar hun leden.

Nu doet FPI een beroep op PBBM om een uitvoerend of administratief bevel uit te vaardigen dat alle overheidskantoren, agentschappen en GOCCs verplicht uitsluitend lokaal geproduceerde producten en benodigdheden te kopen. Hun argument is gebaseerd op de eenvoudige theorie dat wanneer de overheid buitenlandse producten en benodigdheden koopt, het geld het land verlaat; maar wanneer het lokale producten en benodigdheden koopt, blijft het geld in het land zodat het verder kan gedijen. 

Vietnam, Thailand, Indonesië en Singapore nemen onze arbeidskrachten en potentiële zakelijke kansen weg. Maleisië versloeg ons onlangs bij het leveren van de enorme behoeften van de VS aan zeldzame aardmineralen. – Rappler.com

U kunt de schrijver bereiken via densomera@yahoo.com